Beste bi kasu

Amelia Barquin-(e)k eginda at 2009/04/03 17:39 |

Hona hemen bi kasu hausnartzeko (irakasleekin lantzen ditugu Kulturarteko Hezkuntzari buruzko ikastaroetan). Ea ba zuek zer pentsatzen duzuen!

Nongoa zara?

  1. Frantzian hainbat gazte autoktono daude guraso edo aitona-amona aljeriarrak dituztenak. Frantzian jaio eta hazi eta hezi dira. Beste frantses batek (arbaso autoktonoak dauzkanak) horrelako gazte bati galdetzen dionean ea nola sentitzen den gehiago -frantsesa edo aljeriarra-, gazteak lehenengo aldiz frantsesa dela esango du ziur asko. Bigarren aldiz gauza bera galdetzen diotenean, apur bat haserre bera frantsesa dela erantzungo du. Beste batek berriro ere galdetzen dionean, gerta daiteke amorruz esatea aljeriarra dela. Horrez gero horixe izango da bere erantzuna. Nahiz eta bere hizkuntza bakarra frantsesa izan eta Algerian bakarrik pare bat aldiz oporretan egon izan.
  2. Galdakaoko euskaltegi bateko maila baxu batean neskato beltz bat ikasten ari da. Kurtso hasierako ariketa batean denek esan behar dute nongoak diren. Neskak Galdakaokoa dela esatean, irakasleak erantzuten dio modu adiskidetsuan hori ezin dela izan eta eskatzen dio benetan nongoa den esateko. Neska haserretzen da (haserre hori kurtso osoan zehar adieraziko du) eta irakasleak ez du ulertzen zergatik, berak zer egin duen txarto.

Zenbait galdera

  • Zer gertatzen da kasu bakoitzean? Zergatik protagonisten egonezina?
  • Zein da kasu horietako pertsonek daukaten identitatearen kontzeptua?
  • Zein ondorio izango ditu protagonistentzat eta gizartearentzat kontzeptu horrek?



Iruzkinak (3)

Miriam Luki 2009/04/07 12:51
Badirudi askotan horrelako kasuetan ez diegula, aurriritziengatik, euren nortasuna onartzen, gure buruari beltza eta Galdakaokoa? Ezinezkoa! esango bagenio bezala. Horrek samina sortzen du. Bi kasuetan euren nortasuna ez zaiela onartzen uste izango dute eta noizbait onartuko ote zaien ere ez dute jakingo; horregatik haserrea, gutxietsita ez ote dira sentituko?
Ameliak bere testu batean "identidades múltiples", nortasun anitzen kontzeptua azaltzen zuen. Badirudi nortasuna esentziala dela, bakarra izango balitz bezala, baina nortasunaren potean kolore asko ez al dira bada kabitzen? Galdetu zeuen buruari, zer zarete? Ez nuke esango hori etorkinen, oraingoen eta aurrekoen, kasuan bakarrik ematen denik.Onartu dezaket, akaso, nortasunen saltsan besteen gainetik indartzen den bat egon daitekeela, seguruen mehatxatuta sentitzen dena izango dena gainera. Hortik kanpo, kaleidoskopikoa beharko luke gure begirada ez baikara gauza bat bakarrik, ez?
Finean, badirudi galdera izan ohi dela: baina bene-bene-benetan nongoa sentitzen zara? Tokia-nazioa, arraza, erlijioa, berdin dit zein atxekimendu motari lerratzen diogun galdera. Itxuraz, erantzuna ere bakarra behar du izan. Hortaz, nire azala iluna bada kolore horrek emango dit nortasun nagusia bertakoen begien aurrean eta ustez hemengoa ez denez ni ere ezingo naiz hemengoa izan. Silogismo maltzurra da, ez?
Julen Altube 2009/04/12 22:31
Modu kontziente edo inkontzientean baina bi kasuotan norbanakoaren aukera askeari mugak ezarrin zaizkio. Bai gazte frantsesak zein Galdakaoko neskak euron identitatearen gainean egindako hautua ez zaiela errespetatzen sentituko dute. Ez zaie euron erabakia onartzen. Esentzialismoak duen eraginaren erakusle.

Galdakaoko neskatoaren kasuan, hizkuntza ikasteko erabakia hartu berritan senti dezakeen frustrazioaren tamaina halakoa izango da! Pentsa genezake ez dela hori irakaslearen asmoa, jakina. Barne amorru itzela izango duela egoera hausnartu ostean. Baina ondorioak hortxe daude.

Herritar moduan, guraso moduan, lankide moduan...hausnarketa horretara aurretik heldu beharko genuke...berez-berez hel gaitezke, baina hezkuntzak, formakuntzak, bestelako bitartekoek ere lagunduko digute....Hain mingarriak eta erabakigarriak diren egoerak ekidingo genituzke horrela. Identitatearen sentimenduan, norberaren bizipen eta erabakiek eragiten duten heinean ingurukoek erakusten digutena, eurongandik jasotzen ditugun pertzepzioek ere eragin handia izan dezakete.

Uste dut Imanol Galfarsorok "Kultura eta identitate herbesteratuak" bere liburuan 72. orrialdean dioenak baduela honekin zerikusirik: " Identitatearen gaiaz aritzerakon, norberak betetzen dituen leku desberdinak ulertu behar dira. Identitatea inoiz erabat borobildu ezin den parametru erabaki eta finkatu gabeko gune kultural anitzen arragoa da. Identitatea ezin daiteke guztiz ulertu herentzia kultural baten ondorio gisa bakarrik; politikoki eta teorikoki ere eratzen da"
Amelia 2009/04/20 17:47
Bai, niri deigarria iruditzen zait bi kasuetako gazteek ere ez dutela kontuan hartzen “identitate anitza” izatearen aukera. Biek definitzen dute bere burua hitz bakar batekin: “frantsesa”, “galdakaokoa”. Agian hori delako espero dena, noski; hori da ohikoena; badirudi aukeratu behar dela. Arazoa da, gainera, haiek partaide sentitzen diren edo sentitu nahi duten kolektibo horietako beste partaideek (beste frantses batzuek, beste galdakaotak batzuek) adieraztea ez dituztela errekonozitzen taldekide moduan. Nora joan orduan identitate horren bila? Hemen ikusten da identitate anitzaren aukera ez dutela ikusten ez bertako arbasoak dituzten bertakoek ez kanpoko arbasoak dituzten bertakoek.
Pasatu nizuen testuan aukera hori defendatzen dut; niri behintzat “sanoa” (eta estrategikoa) iruditzen zait.