Nekane Maiztegi y Begoña Ugarte, profesoras de la Facultad de Ciencias Empresariales (ETEO) de Mondragon Unibertsitatea fueron las encargadas de presentar las evidencias de un antes y un después del marco organizativo para trabajar las competencias en su facultad. Un cambio que, partiendo de las lagunas identificadas en el curso 05-06, el claustro de profesores de la facultad ha logrado transformar en lo que han llamado el nuevo marco organizativo para trabajar las competencias. Una transformación que ha sido posible gracias a la creación de grupos de trabajo autogestionado constituidos bajo la coordinación del Grupo de Innovación Docente.


2005-2006 ikasturtean, Enpresa Administraritza eta Zuzendaritza lizentzian ekindako ibilbidearen berri eman zuten Nekane Maiztegi eta Begoña Ugarte ETEOko irakasleek. Garaiko egoerara itzulita, bi ardatzetan oinarritu zuten testuinguraketa. Alde batetik, zeharkako konpetentzien inguruko alderdi teorikoa landua zuten:

• Bazuten dokumentu bat landu beharreko zeharkako konpetentzien definizioak biltzen zituena.
• Bazuten, bestalde, zeharkako konpetentziak mailakatuta agertzen ziren dokumentua.
• Bai eta definitutako zeharkako konpetentziak inplementatzeko proposamena ere.

Beste aldetik, Lizentziako kurtso bakoitzean, irakasleek osatutako lan-taldeak ere osatuak zituzten.

Egoera hori izanik, hiru hutsune hauteman zituzten bereziki, hurrengo ikasturtean eman behar zen eraldaketara bideratu zituztenak:

• Sekuentziazio falta: Konpetentzien garapenaren progresioa ziurtatzeko zailtasunak zituzten.
• Ikuspegi globalik eza: Alde batetik, irakasleek konpetentzien ikuspegi partziala zutelako. Bestetik, kurtso jakin batean eta ikasgai bakoitzean zer gertatzen zen baino ez zelako ezagutzen.
• Denboraren kudeaketa: Bilera ugari antolatzeak eragozpenak sortzen zizkien irakasleei.

Hutsune hauen inguruko hausnarketak eraldaketa sakonak egitera eraman zituen ETEOko irakasleak 2006-2007 ikasturteari begira. Horren ondorioz sortutako marko berriaren egituraketaren ardatza izan zen lan taldeen osaketa berria eta aldagai desberdinen inguruko azterketa. Alta, argitu behar da egituraketa berri hori aurrera eramatea ahalbidetu dutenak –taldeen jarraipena eginez eta kontrola eramanez- Fakultateko kudeaketa organoak izan direla. Maiztegi eta Ugartek honakoetan laburbildu zituzten marko berriaren ezaugarriak:

Lan taldeen osaketa

Zeharkako konpetentzien garapenaz (definizioa, garapena, mailaketa, ebaluaketa, aplikatzeko bideragarritasuna…) arduratuko diren lan taldeak sortu ziren. Lan talde bakoitza zeharkako konpetentzia bakar batean oinarritzen da. Alta, lehen ez bezala, maila desberdinetako eta titulazio desberdinetako (LADE, SEDI, DIEM, LAEM eta ziklo formatzaileak) irakasleek osatutako lan taldeez dihardugu. Helburua, berriz, honakoa: Erabilerraza izango den eta erabilera orokortua duen dokumentazioa sortzea.

Lan talde hauek autogestionatuak izateaz bat, Irakaskuntzaren Berrikuntza Taldearen koordinaziopean antolatu dira. Berrikuntza Taldea honako kideek osatzen dute: Zuzendari akademikoak; titulazio desberdinetako koordinatzaileek, departamendu buruek eta Mendeberriko koordinatzaileak.

ETEOn langai dituzten konpetentzia bakoitzaren inguruan sortutako taldeen inguruko xehetasunak ere aipatu zituzten bi irakasleek:

• Komunikazio eraginkorra

Talde honen helburua ahozko zein idatzizko komunikazio eraginkorraren garapena da. 6 irakaslek osatutako taldeak bi departamentutan du oinarria, eta koordinazioa txandaka egiten dute.

• Talde lana

Taldean lan egiteari dagokion konpetentzia garatzera bideratutako dokumentu gida sortzea da talde honen helburua. Alde batetik irakasleei eta, bestetik, ikasleei zuzendutako dokumentua. 11 irakaslez osatutako talde honek 3 departamentu ditu oinarrian, eta, arestian aipatu lez, koordinazioa txandakakoa da.

• Arazoen ebazpena eta erabakiak hartzea

Konpetentzia honen garapena sustatuko duen oinarrizko txosten baten burutzapena du helburu 11 irakaslez osatutako talde honek. Kasuan ere 3 departamentu ditu oinarrian baina koordinazioa ez da txandakatua.

• Lidergoa

Lidergoari dagokion konpetentziaren garapena eta oinarrizko txosten baten burutzapena dira talde honen xedeak. 5 irakaslez osatutako talde honen oinarrian dauden 3 departamentuek taldearen koordinazioa txandakatzen dute.

Hausnarketa

Aurreko ikasturtean hautemandako hutsuneetatik abiatuz, alderdi desberdinen inguruko hausnarketa bideratu zuten ETEOn honakoen inguruan:

• Autonomia. Egutegia osatzeko eta koordinazio era propioen beharra.
• Denboraren kudeaketa: Bilerak gutxitzeko beharra.
• Ikuspegi globala: Konpetentzien inguruko ikuspegi orokorra izatea ezinbesteko baldintza da.
• Honako galderari erantzun emateko gaitasuna izatea: “Zein eratan laguntzen du gure ikasgaiak konpetentziaren garapena?”
• Konpetentzien sekuentziaketa areagotu beharra.
• Taldeak osatzeko zailtasunak gainditu beharra. Horretan giltza lirateke konpetentzien inguruko ikuspegi orokorra izatea eta ikasten ikastea.
• Lan egiteko zailtasunak gainditu beharra. Horretarako, erabakigarritzat jo zuten konpetentzien definizioa eta zehaztapena.

Eta orain zer?
Oro har, emandako aurrerapausuak esanguratsuak izan dira, baina oraindik ere badakite zer egin ugari gelditzen dela; hala ere, etorkizunarekiko baikor agertu ziren.